|

|

2026 йил 18 Ноябрь, Чоршанба
spot_img

Ўзбекистон боғларидан Хитой расталаригача: агроэкспорт учун янги имкониятлар

Муҳим хабарлар

Ўзбекистон боғларидан Хитой расталаригача: агроэкспорт учун янги имкониятлар

Ўзбекистон ва Хитой қишлоқ хўжалиги соҳасидаги ҳамкорликни кенгайтирмоқда. Янги фитосанитария келишувлари Хитой бозорини Ўзбекистоннинг қўшимча турдаги маҳсулотлари учун очмоқда, экспорт ҳажми эса тобора ортиб бормоқда. 2025 йилда Ўзбекистондан Хитойга мева-сабзавот экспорти 210 миллион долларга етди. Бу ишлаб чиқарувчилар учун қандай имкониятлар яратмоқда ва икки давлат аграр бизнес вакилларининг янги бозорларга чиқишига қандай кўмаклашмоқда?

Ўзбек мевалари Хитой бозорини забт этмоқда

Ширали тарвузлар, ширин қовунлар, узум, гилос ва ўриклар — Ўзбекистон қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари экспорт географиясини тобора кенгайтирмоқда. Истиқболли йўналишлардан бири эса Хитой ҳисобланади. Бу мамлакатнинг улкан истеъмол бозори экспортёрлар учун янги имкониятлар эшигини очмоқда.

Миллий статистика қўмитаси маълумотларига кўра, 2025 йилда Ўзбекистон 2,16 миллион тонна мева-сабзавот маҳсулотларини экспорт қилиб, 2,12 миллиард доллар даромад олган.

Айниқса, Хитой билан савдода сезиларли ўсиш кузатилди. Бир йил давомида етказиб бериш ҳажми 144,6 минг тоннадан 193 минг тоннага, экспорт қиймати эса 128,6 миллион доллардан 210 миллион долларга ошди.

Хитой мутахассислари Ўзбекистон маҳсулотларини текширмоқда

Ҳамкорликнинг амалий йўналишларидан бири Хитой мутахассисларининг Ўзбекистондаги корхоналарга ташрифлари бўлди. Ташрифлар давомида қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини етиштириш, сақлаш ва экспортга тайёрлаш шароитлари ўрганилмоқда.

Ўзбекистон Озиқ-овқат хавфсизлиги қўмитасининг Самарқанд вилояти бошқармаси мутахассиси Ислом Мардонов таъкидлаганидек, бундай текширувлар хорижий ҳамкорларга маҳсулотларнинг белгиланган талабларга мувофиқлигини исботлаш имконини беради.

«Ушбу ташрифдан асосий мақсад — хитойлик ҳамкасбларимизга маҳсулотларимиз ХХРнинг фитосанитария талабларига ҳамда икки томонлама протоколларга тўлиқ жавоб беришини намойиш этиш», — дея таъкидлади мутахассис.

Унинг сўзларига кўра, хитойлик мутахассисларга сифат назоратининг барча босқичлари, жумладан, омборхоналарнинг санитария ҳолатидан тортиб, тайёр маҳсулот таркибидаги пестицид қолдиқларини текширишгача бўлган жараёнлар намойиш этилган.

Бундай ташрифлар назорат органлари ўртасидаги ишончни мустаҳкамлашга хизмат қилади ва экспортга рухсат этилган маҳсулотлар турини кенгайтириш учун шароит яратади.

2026 йил сентябрь ойида Ўзбекистон ва Хитой Хитой бозорига янги тарвуз етказиб беришни тартибга солувчи фитосанитария протоколини имзолади.

Бундан ташқари, томонлар яна етти турдаги қишлоқ хўжалиги маҳсулотларини, жумладан, олма, нок, пиёз, хурмо, қуритилган анжир, тариқ ва кунгабоқар уруғларини экспорт қилишга рухсат бериш жараёнини тезлаштириш масаласини муҳокама қилди.

Очиқ маълумотларга кўра, 2026 йил сентябрь ҳолатига Ўзбекистон Хитойга белгиланган талаблар асосида 38 турдаги мева-сабзавот маҳсулотларини экспорт қилиш имкониятига эга бўлган.

«Тегишли протоколлар келишилиб, имзоланди. Бу экспортёрларимизга етказиб бериш географиясини кенгайтириш ва савдо ҳажмини ошириш учун катта имконият яратади», — деди Ислом Мардонов.

Экспорт имкониятларининг кенгайиши, айниқса, Хитой харидорлари билан узоқ муддатли ҳамкорлик ўрнатишдан манфаатдор фермер хўжаликлари ва қайта ишлаш корхоналари учун муҳим аҳамиятга эга.

Хитой тажрибаси: етиштиришдан тортиб етказиб беришгача

Савдо алоқаларини кенгайтириш билан бир қаторда, Ўзбекистон ва Хитой агрологистика ҳамда замонавий қишлоқ хўжалиги технологиялари соҳасидаги ҳамкорликни ҳам ривожлантирмоқда.

2025 йил июль ойида 30 нафар ўзбекистонлик мутахассисдан иборат делегация Хитойнинг Нанкин шаҳрига ташриф буюриб, йирик аграр корхоналар ва логистика марказлари фаолияти билан танишди.

Ташриф давомида қишлоқ хўжалиги ва озиқ-овқат маҳсулотлари бўйича Нанкин логистика маркази ҳам кўздан кечирилди. Ушбу марказнинг йиллик товар айланмаси 80 миллиард юандан ортиқни ташкил этади.

Марказ бош директори Куан Кай ривожланган Хитой логистика инфратузилмаси орқали Ўзбекистон маҳсулотларини, хусусан, пахта ва ёнғоқларни илгари суриш истиқболлари юқори эканини таъкидлади.

Ўзбекистонда маҳсулот сифатини ташиш жараёнида сақлаб қолиш экспортни ривожлантиришнинг муҳим шартларидан бири бўлиб қолмоқда. Шу боис Хитой тажрибаси мамлакатимиз учун алоҳида қизиқиш уйғотади.

Сафарда иштирок этган Қишлоқ хўжалигини механизациялаш институти профессори Сардор Абдуллаев Хитойда логистика ва ишлаб чиқариш кооперациясини ташкил этиш моделига ижобий баҳо берди.

Мутахассиснинг фикрича, бундай тажриба аграр инфратузилмани модернизация қилишга интилаётган давлатлар учун фойдали бўлиши мумкин.

Совуткичли омборлар қувватини ошириш, замонавий саралаш ва қайта ишлаш тизимларини жорий этиш қишлоқ хўжалиги ишлаб чиқарувчиларига ҳосил сифатини сақлаш ҳамда хорижий бозорларга етказиб бериш имкониятларини кенгайтиришга ёрдам беради.

Янги келишувлар — янги истиқболлар

Аграр ҳамкорликни ривожлантиришдаги муҳим қадамлардан бири электрон фитосанитария сертификатлаш тизимини жорий этиш бўйича келишувлар бўлди.

2026 йил сентябрь ойида Ўзбекистон ва Хитойнинг тегишли идоралари вакиллари сертификатларни рақамли алмашиш бўйича иш режасини келишиб олдилар. Кутилишича, бу экспорт ҳужжатларини расмийлаштириш жараёнини тезлаштириш ва назорат органлари ўртасидаги ҳамкорликни соддалаштириш имконини беради.

Шу билан бирга, томонлар экспорт қилишга рухсат этилган қишлоқ хўжалиги маҳсулотлари рўйхатини кенгайтириш масаласини муҳокама қилишда давом этмоқда.

Ўзбекистон ишлаб чиқарувчилари учун Хитой бозори нафақат маҳсулот сотиш ҳажмини ошириш, балки қайта ишлаш саноатини ривожлантириш, янги технологияларни жорий этиш ва узоқ муддатли савдо алоқаларини йўлга қўйиш имкониятини ҳам яратади.

Хитойлик ҳамкорлар эса, ўз навбатида, Ўзбекистон корхоналари билан ҳамкорликни кенгайтириш ва маҳсулот етказиб бериш манбаларини диверсификация қилишдан манфаатдор.

Шундай қилиб, агроэкспорт ҳажмининг ортиб бориши Ўзбекистон ва Хитой ўртасидаги иқтисодий ҳамкорликнинг амалий натижаларидан бирига айланмоқда. Янги келишувлар ва тажриба алмашинуви эса икки мамлакат фермерлари, тадбиркорлари ҳамда аграр компаниялари учун қўшимча имкониятлар яратмоқда.

- реклама -spot_img

Мавзуга оид

LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here

Сўнгги хабарлар

spot_img